Publicatie
Transparantie, vertrouwen en de rol van communicatie in de Wtp
13 okt 2026
Na de periode waarin de communicatie vooral in het teken stond van de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel, ontstaat een nieuwe uitdaging: hoe help je deelnemers om de ontwikkeling van hun pensioenvermogen blijvend te begrijpen? Deelnemers krijgen meer inzicht in hun pensioen, zien een persoonlijk pensioenvermogen en kunnen beter volgen wat er met hun inleg gebeurt. Aan de hand van een aantal stellingen gaan Bram van Els en Sanne Loomans met elkaar in gesprek over transparantie, uitlegbaarheid en de rol van communicatie in het nieuwe pensioenstelsel.
Pensioencommunicatie in het nieuwe pensioenstelsel
Stelling 1: “De Wtp maakt communicatie niet eenvoudiger, maar complexer.”
Bram: “Eens. Eén van de oorspronkelijke beloften van de stelselwijziging was dat pensioen begrijpelijker zou worden. In de praktijk zie ik dat juist nieuwe uitdagingen ontstaan. Vooral de relatie tussen de ontwikkeling van het pensioenvermogen en de verwachte pensioenuitkering is ingewikkeld uit te leggen. En de kostentransparantie zal ook nog wel voor wat hoofdbrekens gaan zorgen.”
Sanne: “Daar kijk ik iets anders naar. Pensioencommunicatie was altijd al complex. Dat is niet veranderd door de komst van de Wtp. Dat het stelsel nieuw is en dat pensioenfondsen, uitvoerders en adviseurs eraan moeten wennen, betekent niet automatisch dat het ook complexer is. We zijn nog volop aan het leren hoe we de nieuwe regeling goed moeten uitleggen, maar de informatiebehoeften van de deelnemers blijven grotendeels hetzelfde. Wel is het zo dat deelnemers in het nieuwe stelsel meer risico dragen en dat er op sommige momenten mogelijk meer van hen wordt verwacht. Maar dat maakt de communicatie an sich niet automatisch ingewikkelder. ”
Bram: “Misschien is dat precies de uitdaging. De inhoud hoeft niet per se complexer te zijn geworden, maar deelnemers krijgen wel meer informatie die betekenis moet krijgen.”
Transparantie en begrijpelijke pensioencommunicatie
Stelling 2: “De transparantiebelofte van de Wtp is waargemaakt.”
Sanne: “Vooral de lijn van inleg naar pensioenuitkomst is veel beter zichtbaar. Maar duiding is zo belangrijk. Deelnemers moeten geholpen worden om informatie te interpreteren. Anders blijft het een verzameling cijfers.”
Bram: “Je ziet nu wat je zelf inlegt, wat de werkgever bijdraagt, welke opbrengsten worden behaald en welke kosten worden gemaakt, al is het nog onduidelijk hoe dat laatste vorm gaat krijgen. Die inzichten zijn goed, want mensen hebben het recht om te weten wat er in- en uitgaat. Tegelijkertijd moeten we oppassen voor information overload. ”
Sanne: “We overschatten vaak wat de meeste deelnemers willen weten. Het kan ook averechts werken. Dat deelnemers denken ‘ik begrijp het toch niet en ik kan er niets aan veranderen’. Tegelijkertijd moet degene die wél de diepte in wil, alle informatie kunnen vinden en begrijpen. Dat is ook een vorm van transparantie.”
Bram: “Gelaagd communiceren dus, met gedetailleerde informatie voor de liefhebbers in diepere lagen.”
Communiceren over pensioenvermogen en pensioenuitkering
Stelling 3: “Pensioenvermogen of pensioenuitkering?”
Bram: “Uiteindelijk gaat het deelnemers om de uitkering. Maar het pensioenvermogen laat wel de grote waarde van je pensioen zien. Het laat ook zien dat samen je pensioen regelen bij een pensioenfonds een goede deal is: je inleg groeit en je uiteindelijke pensioen is veel meer waard dan je inleg.”
Sanne: “Voor gepensioneerden de pensioenuitkering. Dat is een no-brainer. Maar voor deelnemers die nog aan het opbouwen zijn, werkt pensioenvermogen vaak veel beter denk ik. Het maakt pensioen concreter en haalt het dichter naar het heden. Bovendien biedt het een kans om deelnemers eerder bij hun pensioen te betrekken en een positieve attitude ten opzichte van pensioen te stimuleren.”
Uitlegbaar pensioenbeleid onder de Wtp
Stelling 4: “Uitlegbaarheid is niet alleen een communicatietaak.“
Bram: “De uitlegbaarheid van beleid wordt belangrijker. Maar dat is iets anders dan ingewikkeld beleid goed uitleggen. Je moet al bij de beleidsvorming zélf stilstaan bij de uitlegbaarheid. Dat betekent dat communicatie veel meer vooraan in de keten van beleidsvorming betrokken zou moeten worden.”
Sanne: “Daar sluit ik mij helemaal bij aan. Als we écht een begrijpelijker en transparanter pensioen willen, zijn dat uitgangspunten bij je beleidskeuzes. Door vooraf na te denken over de communicatieboodschap van een beleidskeuze wordt de verantwoording en belangenbehartiging ook concreter en daarmee de besluiten beter. Zullen we “dat moet dan wel goed uitgelegd worden” in het Ftk achterlaten?”
De communicatiecyclus als antwoord op de Wtp
De invoering van de Wtp heeft pensioen transparanter gemaakt, maar transparantie alleen is niet voldoende. De uitdaging voor pensioenfondsen ligt in het creëren van begrip, vertrouwen en realistische verwachtingen. Dat vraagt om meer dan incidentele communicatie. Het vraagt om een doordachte communicatiecyclus waarin beleid, verantwoording en deelnemerscommunicatie met elkaar verbonden zijn. Juist op dat snijvlak van pensioeninhoud, communicatie en uitvoering ondersteunt Sprenkels pensioenfondsen bij het vormgeven van de communicatie in de Wtp.
Lees meer over onze dienstverlening in de brochure ‘De communicatie-cyclus in de Wtp’.
Wilt u hierover verder van gedachte wisselen?
Neem contact op met Bram van Els via Bram.van.Els@Sprenkels.nl of +31 (0)6 53 252 049.
Meer weten over onze multidisciplinaire dienstverlening?
Ontdek hoe onze verschillende kennisdomeinen bijdragen aan vraagstukken rondom de pensioentransitie en de periode daarna:
- Actuariaat
- Communicatie & Reputatie
- Data & AI
- Investment
- Legal
- Riskmanagement
- Transitie- & Projectmanagement